Kendini Köpek Sanan Adam - Tiyatro BeReZe - Kült Sahne

Fuaye Ankara ekibi olarak 14 Şubat 2026 Cumartesi akşamı Kült Sahne’deydik. Çizgisini ve üretim pratiklerini her zaman takdirle takip ettiğimiz Tiyatro BeReZe'nin yeni oyunu "Kendini Köpek Sanan Adam"ı izledik ve gösterimin hemen ardından ekiple derinlikli bir fuaye söyleşisi gerçekleştirdik. Danimarkalı yönetmen ve yazar Søren Valente Ovesen'in kaleme aldığı bu metnin sahneye taşınma hikâyesi, oyunun kendi felsefesi kadar çarpıcıydı. Ekibin 2015 yılında Küba'da bir sokak tiyatrosu formunda tanıştığı bu oyun, Ovesen'in vefatının ardından onun anısını yaşatmak adına yıllar sonra büyük bir özenle hayata geçirilmiş.

"Düşüncelerimizin, algılarımızın ve davranışlarımızın altında yatan “gerçeklik” sandığımız şeyin bazen yalnızca bize öğretilen bir masal olduğunu anlamanın şaşkınlığı ile hala savruluyoruz.

Adorno’nun söz ettiği “yanlış hayat”ın sularında yüzmeye çalışır gibi oluyoruz; çünkü içinde yüzdüğümüz bu sularda, kendi varoluşumuzun doğruluğunu yok sayan bir akış vardır. Bu akış bir yanılsamadır — ama o kadar derindir ki, içinde kulaç atmayı öğrenmek bile bazen imkânsız gibi gelir."

Söyleşimizin ilk odak noktası, orijinal adı "İnsanın En İyi Dostu" olan eserin hem isminde hem de dramaturjik iskeletinde yaşanan dönüşümdü. Yönetmen Tülin Sağlam, metni salt bir köpek-insan ilişkisi ekseninden çıkarıp, insanın inandığı masallar ve hayatın içindeki yanılsamalar fikrine kaydırdıklarını belirtti. Düşüncelerimizin ve algılarımızın altında yatan, gerçeklik sandığımız şeyin bazen yalnızca bize öğretilen bir masal olduğunu anlamanın şaşkınlığı, oyunun temelini oluşturuyor. Adorno’nun "yanlış hayat" kavramına da atıfta bulunan bu derinlikli yaklaşım, içinde yüzdüğümüz yanılsama sularında dayanışmanın ne kadar kıymetli olduğunu ve bize nasıl özgürlük alanları açabileceğini vurguluyor. Söyleşide öne çıkan en etik ve üretim pratiği açısından takdire şayan detaylardan biri ise, eseri uzatmak için fazladan söz yazmak yerine, orijinal metne sadık kalınarak sahnenin ve hareketin sözüne alan açılmasıydı.

Fiziksel tiyatro ve grotesk estetiğin harmanlandığı oyun, bedenin sınırlarını zorlayan bir koreografiye ve etkileyici bir atmosfer tasarımına sahip. Hareket tasarımını üstlenen Filiz Sızanlı, sahnedeki bedensel varoluşu hayvan oluş hâlleri, nesnelerle kurulan ilişki ve çoklu karakter geçişleri üzerinden inşa ettiklerini aktardı. Sadece dürtülerle hareket eden köpek formundan, duygularını yitirip makineleşen modern insana uzanan o tekinsiz çizgi; Elif Temuçin, Erkan Uyanıksoy ve Aytuğ Kaan'ın çok katmanlı ve birbiriyle kusursuz bir uyum yakalayan performanslarında vücut buluyor. Oyuncuların sahnedeki eşyalarla ve birbirleriyle kurdukları dinamik ilişki, Asude Kılıç'ın kostüm ve dekor tasarımı ile Umut Rışvanlı'nın ışık tasarımıyla birleşerek seyirciyi o tekinsiz ama bir o kadar da tanıdık yanılsama dünyasının içine çekiyor. Sahnedeki her unsurun incelikle düşünülmüş olması, ne kadar nitelikli bir ekibin bir araya geldiğini açıkça gösteriyor.

Per Torkild Thomsen imzalı müzik tasarımı ve oyuncuların bizzat enstrüman çalarak sahnenin ritmini belirlemesi, tiyatronun bağımsız ve göçebe ruhuna selam gönderiyor. Seyircilerimizden birinin deyimiyle kalp ritmini pompalayan ve salonu anında oyunun dünyasına çeken bu müzikal atmosfer, anlatıcı ile karakter arasındaki geçişte de güçlü bir araç işlevi görüyor. Ankara ve İstanbul hattında yaklaşık yirmi gün süren yoğun bir prova süreciyle ortaya çıkan eser, metni tek bir türe sıkıştırmadan, tamamen sahnedeki anın ve hikâyenin ihtiyacına göre şekillenmiş. Tiyatro BeReZe ekibine, Kült Sahne'de sundukları bu ezber bozan, titizlikle işlenmiş başarılı deneyim ve sonrasındaki ufuk açıcı sohbet için yürekten teşekkür ederiz. Dileriz "Kendini Köpek Sanan Adam", uzun yıllar boyunca seyirciyle buluşmaya ve aklımızdaki masalları sarsarak yeni dayanışma alanları açmaya devam eder. Hem söyleşi için Tiyatro BeReZe ekibine hem de ev sahipliği için Kült Kavaklıdere ekibine teşekkür ederiz.